Giữa thung lũng yên bình của Nghĩa Đô, có một nghề truyền thống vẫn âm thầm tồn tại qua bao thế hệ – nghề đan lát của người Tày. Không chỉ là những vật dụng quen thuộc trong đời sống, mỗi sản phẩm đan nơi đây còn mang theo câu chuyện của núi rừng, của bàn tay khéo léo và cả tâm hồn người làm ra nó.

Đến Nghĩa Đô, du khách không chỉ “xem” mà có thể trực tiếp trải nghiệm hành trình tạo nên một sản phẩm đan lát. Từ việc lựa chọn nguyên liệu như giang, nứa, mây, vầu – tất cả đều được lấy từ tự nhiên – cho đến công đoạn chẻ nan, vót nan, mỗi bước đều đòi hỏi sự tỉ mỉ và kiên nhẫn.

Bạn sẽ bất ngờ khi biết rằng, để có một chiếc rổ hay chiếc mẹt đẹp, người Tày phải vót nan thật đều, thậm chí tạo hình nan “ở giữa rộng, hai đầu thuôn nhọn” để khi đan lên sản phẩm có độ mềm mại và chắc chắn. Đây không chỉ là kỹ thuật – mà là kinh nghiệm được truyền lại qua nhiều thế hệ.

Điều thú vị hơn nằm ở câu chuyện văn hóa phía sau từng sản phẩm. Những chiếc giỏ, khóp đựng xôi hay đồ dùng trong lễ cưới, lễ đầy tháng… không đơn thuần là vật dụng, mà còn gắn với những quan niệm, phong tục của người Tày. Có những sản phẩm được đan trong không gian đặc biệt như bên suối, gửi gắm mong ước bình an, khỏe mạnh cho con người.

Khi tự tay thử đan, bạn sẽ cảm nhận rõ sự “khó mà đẹp”: từ cách lên lóng (lóng mốt, lóng đôi, lóng ba), phối màu nan đen – trắng để tạo hoa văn, đến việc giấu mối đan sao cho hoàn hảo. Chính những chi tiết nhỏ ấy tạo nên nét tinh tế và độc đáo riêng của đan lát Nghĩa Đô.

Không dừng lại ở truyền thống, người dân nơi đây còn sáng tạo để đưa đan lát gần hơn với cuộc sống hiện đại: từ đồ gia dụng đến đồ trang trí, quà lưu niệm, sản phẩm du lịch. Vì vậy, mỗi món đồ bạn mang về không chỉ là kỷ niệm, mà còn là một phần văn hóa sống động.

Trong hành trình khám phá Nghĩa Đô, trải nghiệm đan lát không chỉ là một hoạt động thủ công – mà là cơ hội để bạn chậm lại, lắng nghe câu chuyện của người bản địa và cảm nhận vẻ đẹp giản dị nhưng sâu sắc của văn hóa Tày.

Một buổi ngồi bên hiên nhà sàn, tay cầm những nan tre mỏng, nghe tiếng suối chảy xa xa… có lẽ chính là khoảnh khắc khiến Nghĩa Đô trở nên đáng nhớ hơn bất cứ điểm đến nào khác.